کیندرگلد (Kindergeld): شرایط، مدارک لازم و مهلت‌ها

۱. تو (پدر یا مادر) – § 62 EStG

• باید توی آلمان زندگی کنی (Wohnsitz یا gewöhnlicher Aufenthalt) و ثبت آدرس (Anmeldung) داشته باشی.
• Steuer-ID (شماره مالیاتی ۱۱ رقمی) خودت و بچه لازمه. بدون Steuer-ID پول پرداخت نمی‌شه، ولی درخواست رو همین الان بده و شماره رو بعداً بفرست.
• برای هر بچه فقط یه نفر Kindergeld می‌گیره: کسی که بچه توی خونه‌ش زندگی می‌کنه. اگه پدر و مادر با هم زندگی می‌کنن، خودشون انتخاب می‌کنن کی بگیره (برای همینه که توی KG 1 همسر هم امضا می‌کنه).
• شهروندهای EU، EWR و سوئیس اقامت جدا لازم ندارن؛ فقط توی ۳ ماه اول بعد از اومدن به آلمان، اگه درآمد آلمانی ندارن، حقش رو ندارن (§ 62 Abs. 1a EStG).

۲. اقامتت کافیه؟ (برای غیراروپایی‌ها، § 62 Abs. 2 EStG)

اقامت	Kindergeld؟
Niederlassungserlaubnis، Daueraufenthalt-EU	آره
Blaue Karte EU، ICT-Karte	آره
Aufenthaltserlaubnis که حداقل ۶ ماه اجازه کار می‌ده یا داده (مثلاً پناهنده پذیرفته‌شده § 25 Abs. 1 یا 2، اقامت کار، اقامت خانوادگی، معمولاً § 24 برای اوکراینی‌ها)	آره
§ 25 Abs. 3، 4 یا 5، § 23a، § 23 Abs. 1 (به‌خاطر جنگ)	فقط اگه قانونی کار می‌کنی، توی Elternzeit هستی، یا از Agentur für Arbeit پول (مثل ALG I) می‌گیری، یا حداقل ۱۵ ماه توی آلمان بودی (با Gestattung، Duldung یا اقامت)
اقامت تحصیل (§ 16b)، شناسایی مدرک (§ 16d)، جستجوی کار (§ 20)	فقط اگه کار می‌کنی، Elternzeit هستی یا پول SGB III می‌گیری
Ausbildung (§ 16e)، Au-pair یا کار فصلی (§ 19c Abs. 1)، Freiwilligendienst (§ 19e)	نه
Beschäftigungsduldung (§ 60d)	آره
Aufenthaltsgestattung یا Duldung معمولی	نه

نکته‌ها:

• Kindergeld از ماهی حساب می‌شه که اقامت مناسب رو داری. اگه اقامتت عوض شد (مثلاً از Gestattung به § 25 Abs. 2)، همون موقع درخواست بده.
• اگه اقامتت در حال تمدیده، Fiktionsbescheinigung رو بفرست.

۳. بچه – کدوم بچه‌ها حساب می‌شن؟

• بچه خودت، بچه خونده (Adoptivkind)، Pflegekind، و بچه همسرت یا نوه‌ت اگه توی خونه تو زندگی می‌کنه.
• زیر ۱۸ سال: همیشه.
• ۱۸ تا ۲۱ سال: اگه کار نداره و توی Agentur für Arbeit به‌عنوان کارجو (arbeitsuchend) ثبت شده.
• ۱۸ تا ۲۵ سال: اگه مدرسه، دانشگاه یا Ausbildung می‌ره، دنبال جای Ausbildung می‌گرده، یا Freiwilligendienst می‌کنه. فاصله بین دو دوره آموزشی تا ۴ ماه هم حساب می‌شه. بعد از اولین Ausbildung یا دانشگاه، فقط اگه کمتر از ۲۰ ساعت در هفته کار کنه.
• بچه‌ای که قبل از ۲۵ سالگی معلولیتی پیدا کرده که نمی‌تونه خرج خودش رو دربیاره: بدون محدودیت سنی.
• بچه باید توی آلمان، EU، EWR یا سوئیس زندگی کنه. برای بچه‌ای که مثلاً توی ایران یا افغانستان زندگی می‌کنه، معمولاً Kindergeld نیست.

کی نمی‌گیره؟

• کسی که با Gestattung یا Duldung معمولی هست و پول AsylbLG می‌گیره.
• اگه از یه کشور دیگه یا از یه سازمان بین‌المللی برای همین بچه پول بچه می‌گیری، Kindergeld کم یا قطع می‌شه.

فقط کپی بفرست، نه اصل.

هویت و اقامت

• کپی پاس یا کارت شناسایی تو و همسرت (اگه Familienkasse خواست)
• کپی کارت اقامت تو و همسرت، جلو و پشت، همراه Zusatzblatt اگه داری (برای غیراروپایی‌ها)؛ اگه در حال تمدیده: Fiktionsbescheinigung ← از Ausländerbehörde
• Steuer-ID تو، همسرت و بچه ← چند هفته بعد از Anmeldung با نامه از Bundeszentralamt für Steuern میاد. برای نوزاد هم بعد از ثبت تولد خودبه‌خود میاد. اگه گمش کردی، می‌تونی از Bundeszentralamt für Steuern دوباره بخوای

بچه

• Geburtsurkunde بچه ← Standesamt. برای بچه‌ای که توی آلمان به دنیا اومده و Steuer-ID داره، معمولاً لازم نیست بفرستی، ولی آماده داشته باش. برای بچه‌ای که خارج به دنیا اومده: سند تولد با ترجمه رسمی (beglaubigte Übersetzung) اگه خواستن
• Meldebescheinigung که نشون بده بچه پیش تو زندگی می‌کنه ← Bürgeramt (مخصوصاً برای بچه‌هایی که تازه به آلمان اومدن)
• برای بچه بالای ۱۸ سال: Schulbescheinigung، Immatrikulationsbescheinigung یا قرارداد Ausbildung ← مدرسه، دانشگاه یا کارفرما؛ برای کارجو: گواهی ثبت‌نام از Agentur für Arbeit

خانواده و پول

• IBAN حساب بانکی (حساب باید به اسم خودت باشه، یا اسم صاحب حساب رو بنویس)
• اگه قبلاً جای دیگه Kindergeld می‌گرفتی: Kindergeldnummer قبلی
• اگه توی ۵ سال اخیر خارج از آلمان کار کردی یا از کشور دیگه پول بچه گرفتی: مدرکش
• اگه پدر و مادر جدا زندگی می‌کنن: آدرس والد دیگه

• Kindergeld فقط ۶ ماه عقب‌تر از ماهی که درخواست به Familienkasse رسیده پرداخت می‌شه (§ 70 Abs. 1 EStG). مثال: درخواست توی نوامبر ۲۰۲۶ برسه ← پول از مه ۲۰۲۶ به بعد. ماه‌های قبلش از بین می‌ره.
• برای همین: بلافاصله بعد از تولد یا بعد از گرفتن اقامت مناسب درخواست بده، حتی اگه Steuer-ID یا یه مدرک هنوز نیومده.
• حق Kindergeld از ماهی شروع می‌شه که همه شرط‌ها جمع بشن (مثلاً ماه تولد).

از ۲۰۲۷: Kindergeld بدون درخواست، برای بعضی‌ها. Bundestag (۹ ژوئیه ۲۰۲۶) و Bundesrat (۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶) قانونش رو تصویب کردن و از ۱ ژانویه ۲۰۲۷ اجرا می‌شه، ولی مرحله‌به‌مرحله: اول برای بچه‌های دوم به بعد خانواده‌هایی که همین الان Kindergeld می‌گیرن، بعداً توی ۲۰۲۷ برای بچه اول، اونم فقط اگه حداقل یکی از پدر و مادر با بچه توی آلمان زندگی و کار کنه و Familienkasse حساب بانکی رو داشته باشه. اگه اطلاعات کم باشه، یه Begrüßungsschreiben با QR-Code به یه فرم پیش‌پرشده می‌فرستن. تا اون موقع و برای همه بچه‌هایی که الان به دنیا میان، درخواست لازمه.

• اداره مسئول: Familienkasse (بخشی از Bundesagentur für Arbeit). اگه خودت یا همسرت کارمند دولت (öffentlicher Dienst) هستین، شاید Familienkasse اداره خودتون مسئول باشه؛ از اداره‌تون بپرس.
• آنلاین: روی arbeitsagentur.de بخش Kindergeld، فرم آنلاین رو پر کن و مدارک رو آپلود کن. بعدش تأییدیه رو ذخیره کن.
• کاغذی: KG 1 + برای هر بچه یه Anlage Kind رو پر کن، امضا کن (همسر هم امضا کنه) و با کپی مدارک به آدرس پستی Familienkasse بفرست. آدرس درست رو از سایت Familienkasse یا بالای نامه‌هاش بردار. بهتره با Einwurf-Einschreiben بفرستی.
• از همه برگه‌ها کپی نگه دار و تاریخ فرستادن رو یادداشت کن.
• خط تلفن رایگان Familienkasse: 0800 4 5555 30.

• زمان بررسی: معمولاً چند هفته؛ اگه مدرک کم باشه، بیشتر. اگه Familienkasse نامه داد و مدرک خواست، زود جواب بده.
• Bescheid: نامه تصمیم با Kindergeldnummer برات میاد. این شماره رو روی همه نامه‌ها بنویس.
• اگه رد شد: توی Kindergeld اسم اعتراض Einspruch هست (نه Widerspruch)، و مهلتش یه ماه بعد از رسیدن نامه‌ست. مهلتت رو با محاسبه‌گر مهلت حساب کن و راهنمای Widerspruch و Einspruch رو ببین.
• خبر دادن تغییرها (§ 68 EStG): هر تغییری که روی حقت اثر داره رو فوری با فرم KG 45 خبر بده، مثلاً:
  • اسباب‌کشی یا حساب بانکی جدید
  • بچه از خونه‌ت رفت یا پیش والد دیگه زندگی می‌کنه؛ جدایی یا ازدواج
  • مدرسه، Ausbildung یا دانشگاه بچه بالای ۱۸ سال تموم شد، قطع شد یا شروع شد
  • تو، همسرت یا بچه از آلمان رفتین؛ کار توی خارج
  • اقامتت عوض شد یا تموم شد
  • پول بچه از یه کشور دیگه
• اگه خبر ندی، Familienkasse پولی که بی‌حق گرفتی رو پس می‌گیره (گاهی چند هزار یورو) و ممکنه جریمه هم بشی.
• برای بچه بالای ۱۸ سال، Familienkasse معمولاً هر از گاهی مدرک جدید مدرسه یا Ausbildung می‌خواد.

• صبر کردن برای Steuer-ID یا مدارک: هر ماه صبر بیشتر از ۶ ماه یعنی پول از دست رفته. اول بفرست، بعد تکمیل کن.
• فکر کردن که Grundsicherungsgeld کافیه: Jobcenter، Kindergeld رو به‌عنوان درآمد بچه حساب می‌کنه و ازت می‌خواد درخواست بدی. اگه ندی، ممکنه پولت کم بشه.
• امضای همسر یادت بره یا برای بچه جدید به‌جای Anlage Kind فقط توی جدول KG 1 بنویسی.
• نفرستادن کپی کارت اقامت، یا خبر ندادن اقامت جدید بعد از قبولی پناهندگی.
• خبر ندادن تموم شدن مدرسه یا Ausbildung بچه بزرگ، یا رفتن از آلمان؛ بعداً باید پول رو پس بدی.
• فکر کنی چون بچه‌ت هنوز توی کشور خودته، می‌تونی براش Kindergeld بگیری؛ معمولاً نه.

چی	مبلغ
Kindergeld برای هر بچه	۲۵۹ یورو در ماه
همراهش اگه درآمدت کمه: Kinderzuschlag	تا ۲۹۷ یورو در ماه برای هر بچه

مرتبط: راهنمای کامل Kindergeld · Kinderzuschlag: شرایط و مدارک · Elterngeld: شرایط و مدارک · محاسبه‌گر Kinderzuschlag

برای کمک رایگان به Sozialberatung، Migrationsberatung (MBE یا JMD)، Caritas یا Diakonie سر بزن.