معافیت از Rundfunkbeitrag (GEZ): کی حق داره، چه مدرکی لازمه و چطور آنلاین درخواست بدی
با Grundsicherungsgeld، Sozialhilfe، AsylbLG یا BAföG (بدون زندگی با پدر و مادر) از ماهی ۱۸٫۳۶ یورو معاف میشی، تا ۳ سال عقبتر. معافیت خودکار نیست: فرم رو آنلاین توی rundfunkbeitrag.de پر میکنی، چاپ و امضا میکنی و با کپی Bescheid میفرستی.

Rundfunkbeitrag (همون GEZ) برای هر خونه ۱۸٫۳۶ یورو در ماه هست، فرقی نمیکنه چند نفر توش زندگی میکنن یا تلویزیون دارین یا نه. اگه کمک اجتماعی خاصی میگیری، میتونی کاملاً معاف بشی (Befreiung)، و با بعضی معلولیتها تخفیف میگیری (Ermäßigung). ولی هیچکدوم خودکار نیست؛ باید خودت از ARD ZDF Deutschlandradio Beitragsservice درخواست کنی.
فرم رسمی: فرم معافیت رو فقط آنلاین روی rundfunkbeitrag.de پیدا میکنی (بخش «Formulare» ← «Befreiung oder Ermäßigung beantragen»). پایینتر توضیح دادیم چطور.
اطلاعات کلی درباره GEZ: Rundfunkbeitrag چیه و کی باید بده؟
۱چه کسی حق داره؟
معافیت کامل (Befreiung) – § 4 Abs. 1 RBStV
اگه یکی از این کمکها رو با Bescheid میگیری:
- Grundsicherungsgeld از جابسنتر (تا ژوئن ۲۰۲۶: Bürgergeld؛ قبلتر: Arbeitslosengeld II یا Sozialgeld)
- Hilfe zum Lebensunterhalt یا Grundsicherung im Alter und bei Erwerbsminderung از Sozialamt (SGB XII)
- AsylbLG، فرقی نمیکنه کمک پایه باشه یا Analogleistungen
- BAföG، Berufsausbildungsbeihilfe (BAB) یا Ausbildungsgeld، به شرطی که با پدر و مادرت زندگی نکنی
- Hilfe zur Pflege یا Pflegegeld ایالتی، Blindenhilfe
- افراد ناشنوا-نابینا (taubblind)
- بعضی گروههای خاص دیگه (مثلاً Sonderfürsorgeberechtigte طبق BVG)
توجه: Wohngeld، Kinderzuschlag، Kindergeld، ALG I یا Rente بهتنهایی دلیل معافیت نیستن.
تخفیف (Ermäßigung) به ۶٫۱۲ یورو در ماه
اگه توی Schwerbehindertenausweis یا Bescheid Versorgungsamt علامت RF داری، بهجای ۱۸٫۳۶ فقط ۶٫۱۲ یورو میدی (یکسوم). RF معمولاً برای اینها داده میشه: نابینا یا کمبینای شدید (GdB حداقل ۶۰ فقط بهخاطر چشم)، ناشنوا یا کمشنوای شدید، یا کسی با GdB حداقل ۸۰ که بهخاطر معلولیتش نمیتونه توی برنامههای عمومی شرکت کنه.
مورد سخت (Härtefall)
- درآمدت یه کم بالای مرزه: اگه درخواست Grundsicherungsgeld یا Sozialhilfeات رد شده، چون درآمدت کمتر از ۱۸٫۳۶ یورو بالاتر از نیازت بوده، میتونی معافیت Härtefall بخوای. شرطش: Ablehnungsbescheid که مبلغ اضافه روش نوشته شده (اگه ننوشته، از اداره بخواه بنویسه). پس اول باید اون کمک رو درخواست بدی.
- با درآمد پایین ولی بدون هیچ کمکی، Härtefall معمولاً قبول نمیشه.
کی دیگه لازم نیست اصلاً پول بده؟
- همسر یا شریک ثبتشده، و بچههای زیر ۲۵ سال که توی همون خونه هستن، با معافیت تو پوشش داده میشن.
- بقیه بزرگسالهای خونه فقط وقتی پوشش داده میشن که درآمد و داراییشون توی Bescheid تو حساب شده باشه (مثلاً Bedarfsgemeinschaft). همخونهای (WG) معمولی پوشش داده نمیشه؛ اون باید خودش پول بده یا خودش معافیت بگیره.
- Gemeinschaftsunterkunft: اگه توی Unterkunft پناهندهها (Heim) زندگی میکنی، اون اتاق «Wohnung» حساب نمیشه و Rundfunkbeitrag لازم نیست (§ 3 Abs. 2 RBStV). اگه نامه اومد، جواب بده و آدرس Unterkunft رو بنویس.
۲چکلیست مدارک
همیشه فقط کپی بفرست، اصل نفرست؛ Beitragsservice قول پس فرستادن نمیده. کپی ساده و خوانا کافیه.
- فرم پرشده، چاپشده و امضاشده (بدون امضا معتبر نیست)
- Beitragsnummer (عدد ۹ رقمی روی نامههای Beitragsservice)، اگه قبلاً ثبتنام شدی
- مدرک کمک، یکی از این دو:
- کپی Bewilligungsbescheid (صفحهای که اسمت، نوع کمک و دوره کمک (از کِی تا کِی) روشه)، از جابسنتر، Sozialamt یا اداره AsylbLG (توی برلین مثلاً LAF)، BAföG-Amt یا Agentur für Arbeit (برای BAB)
- یا Bescheinigung مخصوص Beitragsservice (به آلمانی «Bescheinigung zur Vorlage beim Beitragsservice» یا Drittbescheinigung) که خیلی از جابسنترها و Sozialamtها میدن. مزیتش: لازم نیست کل Bescheid با اطلاعات شخصیت رو بفرستی. ازشون بخواه.
- برای معافیت عقبتر: کپی Bescheidهای قدیمی همون ماهها
- برای BAföG: Bescheid که نشون بده با پدر و مادر زندگی نمیکنی (BAföG با آدرس جدا)
- برای RF: کپی Schwerbehindertenausweis (جلو و پشت) یا Bescheid Versorgungsamt. توی برلین Bürgeramt کپی رو رایگان beglaubigen میکنه، اگه لازم شد
- برای ناشنوا-نابینا: گواهی پزشک، یا Schwerbehindertenausweis با علامتهای «Bl» و «Gl» (یا «TBl»)
- برای Härtefall: کپی Ablehnungsbescheid با مبلغ اضافه
اسم، آدرس و Beitragsnummer روی فرم باید با حساب Beitragsserviceات یکی باشه.
۳مهلتها و از کِی معاف میشی
- شروع: از اول ماهی که دوره Bescheidات شروع میشه. مثال: Bescheid از ۱۵.۰۸.۲۰۲۶ ← معافیت از ۰۱.۰۸.۲۰۲۶.
- عقبتر، تا ۳ سال: معافیت میتونه حداکثر ۳ سال قبل از ماه درخواست شروع بشه، فقط برای ماههایی که برای اونها Bescheid داری. مثال: درخواست توی نوامبر ۲۰۲۶ ← حداکثر از ۰۱.۱۱.۲۰۲۳. پولی که توی این مدت دادی، پس داده میشه. پس Bescheidهای قدیمی رو دور ننداز.
- پایان: معافیت فقط تا آخر دوره Bescheid اعتبار داره. اگه Bescheid بدون تاریخ پایان باشه، معافیت حداکثر ۳ سال داده میشه. Härtefall معمولاً فقط برای یه دوره کوتاه (حدود یه سال) هست.
- تمدید: وقتی Bescheid جدید (Weiterbewilligung) اومد، فوری دوباره فرم و کپی Bescheid جدید رو بفرست. اگه نفرستی، از ماه بعدش دوباره ۱۸٫۳۶ یورو باید بدی.
- مبلغ ۲۰۲۷: ⚠️ هنوز قانون نشده. کمیسیون KEF پیشنهاد داده از ۱.۱.۲۰۲۷ مبلغ به ۱۸٫۶۴ یورو (و تخفیف RF به ۶٫۲۱ یورو) برسه. این فقط یه پیشنهاده و هر ۱۶ پارلمان ایالتی باید تصویبش کنن. تا اون موقع ۱۸٫۳۶ یورو معتبره.
۴کجا و چطور درخواست بدی؟
اداره مسئول: ARD ZDF Deutschlandradio Beitragsservice، 50656 Köln. نه جابسنتر، نه Sozialamt؛ اونا خودشون به Beitragsservice خبر نمیدن.
قدم به قدم (آنلاین):
- برو به rundfunkbeitrag.de ← «Formulare» ← «Befreiung oder Ermäßigung beantragen». (فرم خالی PDF برای دانلود دیگه نیست؛ فرم رو باید آنلاین پر کنی.)
- دلیل رو انتخاب کن (مثلاً Grundsicherungsgeld/SGB II، AsylbLG، BAföG، RF یا Härtefall).
- اطلاعاتت رو وارد کن: اسم، تاریخ تولد، آدرس، و اگه داری Beitragsnummer. اگه هنوز ثبتنام نیستی، خالی بذار؛ ثبتنام همزمان انجام میشه.
- اطلاعات همسر یا شریک زندگی رو هم بنویس، اگه فرم پرسید. اگه همسرت جدا ثبتنامه و پول میده، شماره اون رو هم بنویس تا دو بار پول ازتون گرفته نشه.
- آخرش سایت یه PDF میسازه. چاپش کن و با دست امضا کن.
- کپی Bescheid یا Bescheinigung رو کنارش بذار.
- با پست بفرست به: ARD ZDF Deutschlandradio Beitragsservice, 50656 Köln. بهتره با Einwurf-Einschreiben بفرستی تا مدرک ارسال داشته باشی.
پرینتر نداری؟ PDF رو توی کپیشاپ یا کتابخونه چاپ کن، یا از مشاوره (Sozialberatung، MBE) کمک بگیر. توی برلین فرم کاغذی توی همه Bürgeramtها هم هست و میتونی درخواست رو همونجا تحویل بدی (رایگان).
هزینه: درخواست رایگانه. از همه برگهها کپی نگه دار.
۵بعد از درخواست
- مدت بررسی: معمولاً چند هفته. تا جواب نیومده، اگه Lastschrift (برداشت خودکار) داری، ممکنه هنوز پول کم بشه؛ بعد از تأیید، پولی که اضافه دادی برمیگرده.
- نامه تأیید: Beitragsservice یه نامه با دوره معافیت میفرسته. تاریخها رو با Bescheidات مقایسه کن.
- اگه رد شد یا دوره اشتباهه: آخر نامه (Rechtsbehelfsbelehrung) رو بخون؛ معمولاً ظرف یه ماه کتبی Widerspruch میدی. محاسبهگر مهلت و راهنمای Widerspruch رو ببین.
- تغییرات رو خبر بده: اسبابکشی، ازدواج، یا اگه کمکت قطع شد. هر Bescheid جدید = درخواست جدید.
- نامهها رو نادیده نگیر. بعد از چند تا یادآوری (Zahlungserinnerung)، Festsetzungsbescheid و بعد Vollstreckung (برداشت اجباری) میاد. حتی اگه فکر میکنی معافی، جواب بده و درخواست معافیت رو بفرست.
۶اشتباههای رایج
- فکر کنی «جابسنتر خودش به GEZ خبر میده». نمیده؛ باید خودت درخواست بدی.
- فرستادن صفحه اول Bescheid بدون دوره کمک؛ صفحهای لازمه که اسم، نوع کمک و تاریخها روش باشه.
- امضا نکردن فرم چاپشده.
- یادت بره تمدید کنی وقتی Bescheid جدید میاد.
- فکر کنی «با Wohngeld یا Kinderzuschlag معافم». نیستی.
- فرستادن اصل مدارک؛ فقط کپی بفرست.
Sara Ahmadi
Musterstraße 12, 12345 Berlin
Beitragsnummer: 123 456 789
An den ARD ZDF Deutschlandradio Beitragsservice
50656 Köln
Antrag auf Befreiung von der Rundfunkbeitragspflicht
Sehr geehrte Damen und Herren,
anbei sende ich Ihnen meinen unterschriebenen Antrag auf Befreiung
von der Rundfunkbeitragspflicht. Ich beziehe Grundsicherungsgeld
nach dem SGB II. Ich beantrage die Befreiung auch rückwirkend für
die Zeiträume, die durch die beigefügten Bescheide belegt sind.
Bitte erstatten Sie bereits gezahlte Beiträge für diese Zeiträume.
Anlagen: Kopien der Bewilligungsbescheide
Mit freundlichen Grüßen
Sara Ahmadi
کمک رایگان: Sozialberatung، مشاوره مهاجرت (MBE یا JMD)، Verbraucherzentrale، Caritas و Diakonie. Beitragsservice: تلفن 01806 999 555 10 (۲۰ سنت برای هر تماس از شبکه آلمان).
منابع
- Beitragsservice – Merkblatt: Informationen zur Befreiung von der Rundfunkbeitragspflicht und zur Ermäßigung (Stand 01.01.2023)
- rundfunkbeitrag.de – Befreiung oder Ermäßigung beantragen
- § 4 Rundfunkbeitragsstaatsvertrag (Befreiungen und Ermäßigungen)
- Rundfunkbeitragsstaatsvertrag (§ 3 Abs. 2 Gemeinschaftsunterkünfte, § 4 Abs. 4 und 7) – BRAVORS Brandenburg
- service.berlin.de – Rundfunkbeitrag: Befreiung oder Ermäßigung beantragen
- Verbraucherzentrale – Rundfunkbeitrag: Alles rund um Befreiung und Ermäßigung (Stand 21.08.2026)
- gegen-hartz.de – Rentner: Befreiung vom Rundfunkbeitrag, Nachweis und Rückwirkung (24.10.2026)
- gegen-hartz.de – Rundfunkbeitrag steigt ab 2027: Härtefall-Antrag (07.04.2026)
- KEF – 25. Bericht, Pressemitteilung (Empfehlung 18,64 Euro ab 2027)
- betanet – Rundfunkbeitrag: Befreiung und Ermäßigung


